Рубрика: Без рубрики, Հանրահաշիվ

Հանրահաշիվ

Էջ՝ 20-23՝    առ․՝ 57-61;

Վարժ.57

Снимок

ա)10a=10

բ)15a2b=15

գ)127b3c4=127

դ)a=1

ե)ce=1

զ)(-8)e4k7=-8

է)(-16) k2p=-16

ը)20p2x5=20

թ)-x3y2=-1

ժ)1/2ac=1/2

վարժ.58

L

ա)1 1/2 a=2

բ)b=1

գ)-c=-1

դ)4ab=4

ե)-2a=-2

զ)20b2=20

է)10 a2bc=10

ը)7b=7

թ)5a2bc=5

ժ)3a2bc=3

ի) -6,41a=41

լ)8,3ab=3

խ)24b=24

ծ)3/25 b5=25

կ)15p2=15

հ) 2 1/4 b2=4

վարժ.59

jj

ա)6b

բ)32a

գ)-8b3

դ)

ե)

զ)

է)12b7c3

ը) -12e3k5

Реклама
Рубрика: Без рубрики, Հայոց լեզու 7, Գրականություն

Իմ շրջապատի մեծահասակները…

Իմ շրջապատում կան բազմաթիվ մեծահասակ մարդիկ:Սկսած փոքրիկներից միջև տարեց մարդիկ:Ամեն օր դպրոց գնալիս հանդիպում եմ նրանցից շատերին՝ բարևում եմ, և շաուրնակում ճանապարս:Դպրոցից վերադառնալիս տեսնում եմ պապիկների,որոնք նստած խաղում են թղթախաղ,շախմատ և այլ խաղեր:Տատիկներին տեսնում եմ  երեկոյան ժամերին, թե ինչպես են զբոսանքի դուրս եկել իրենց թոռնիկների հետ:Դպրոցից վերադառնալիս ես զբաղվում եմ իմ դասերով և գրեթե ժամանակ չի լինում նրանց հետ շփվելու:Իսկ ազատ օրերին տատիկիս հետ զբոսանքի դուրս գալուց,ես նկատում եմ ծանոթ և անծանոթ մեծահասակ մարդկանց:

Рубрика: Без рубрики, Հայոց լեզու 7

Պապն ու թոռը: Ստեփան Զորյան

Պատասխանել կենսագրության հետ կապված հարցերին:

Ստեփան Եղիայի Առաքելյանը ծնվել է 1889 թվականի սեպտեմբերի 15-ին Վանաձորում (նախկին՝ Կիրովական), նահապետական գյուղացու ընտանիքում։ Ստեփանը նախագիտելիքներ է ստանում Զաքար վարժապետի «գաղտնի դպրոցում», ապա ընդունվում է ծննդավայրի նորաբաց ռուսական ուսումնարանը։

1906 թվականին մեկնում է Թիֆլիս՝ Ներսիսյան դպրոց ընդունվելու հույսով։ Սակայն նյութական ծանր վիճակը հարկադրում է աշխատանքի անցնել տպարաններից մեկում իբրև սրբագրիչ, այնուհետև «Սուրհանդակ» թերթում որպես թարգմանիչ։ 1912-1919 թվականներին աշխատում է «Մշակի»խմբագրությունում իբրև թարգմանիչ և ոճաբան։ Հաջորդ տարի գրողը գալիս է Երևան։

Հինգ-վեց տարվա ընթացքում լույս են տեսնում «Ցանկապատ» (1939), «Հազարան բլբուլ» (1925), «Ծովանը» (1925), «Պատերազմ», «Խնձորի այգին» ժողովածուները, որոնք Զորյանի աշխարհայացքի լայնացման, կյանքի սոցիալական ու քաղաքական բարդությունները մարդկային ճակատագրերում բեկելու կարողության, ազգային ու եվրոպական արձակի լավագույն ավանդույթները ստեղծագործաբար յուրացնելու հատկության արտահայտություններն են։ Մինչև պատերազմը (1939) գրում է «Մի կյանքի պատմություն» վեպը, պատերազմի տարիներին «Պապ թագավորը», հետպատերազմյան շրջանում՝ «Հայոց բերդը» (1959) և «Վարազդատ» վեպերը։
Վախճանվել է 1967 թվականին հոկտեմբերի 14-ին Երևանում։

Շարադրի’ր մտքերդ պատմվածքը կարդալուց հետո: Ի՞նչ զգացողություններ առաջացրեց պատմվածքը:

Հեղինակը անչափ հուզիչ կերպով նկարագրում է մի ծեր մարդու մասին, որն ծնվել և մեծացել էր գյուղական միջավայրում և սերտ կապված էր հող ու ջրի հետ, ծառ ու ծաղկի հետ: Նա շատ էր ծեր կորցրել էր տեսողությունը,թափվել էին ատամները և շուտ-շուտ հիվանդանում էր:Ծեր պապիկին օգնում էր թոռնիկը ձեռքից բռնելով, ցույց տալով նրա ճանապարը տանում էր այգի:Պապին ըզգալով իր կյանքի մայրամուտը թոռան հետ գնում է դաշտ և իրեն հանձնում հովին:

Իմ կարծիքով հայ գյուղացին միշտ մաքառել է հող ու փշի հետ և քամել է հաց քարից:Ստեղծել բազմապիսի պտղատու այգիներ,մշակել տարբեր հացաբույսեր:Զբաղվել անասնաբուծությամբ,մեղվաբուծությամբ,ձիաբծությամբ:ԵՎ իրենց կյանք ու ապագան չեն պատկերացրել առանց հողի,դաշտի,այգու,առտի:Միշտ աչքի ընկել իրենց աշխատասիրությամբ և լավ ապրելու ցանկությամբ: 

Եփրեմ պապը շա՜տ ծեր էր։

     Վաղուց նրա աչքերը չէին տեսնում, ականջները ծանր էին լսում, իսկ գլուխը շարունակ դողում էր հասած արևածաղկի պես։ Դողում էին և նրա սառը, չոր ձեռները. այնպես որ, երբ նա թանով ապուր էր ուտում կամ շորվա, կերակուրը միշտ կաթկթում էր նրա սպիտակ, մի քիչ էլ կանաչած միրուքի վրա։

Բացի դրանից, Եփրեմ պապը չէր կարողանում երկար ման գալ, հեռու տեղ չէր գնում և միայն արև օրերին, երբ սիրտն ուզում էր զբոսնել տան առաջի պարտեզում, կանչում էր թոռանը — Աստղիկին և նրա առաջնորդությամբ, ձեռնափայտը ձեռին, կամաց-կամաց ման էր գալիս ծառերի տակ։ Հետո Եփրեմ պապի ատամներից շատերը թափվել էին, դրա համար էլ ոչ միս էր կարողանում ուտել, ոչ չոր հաց։

Շա՜տ ծեր էր Եփրեմ պապը։ Տանը նրան այնքան էլ չէին սիրում և ամեն բան չէին տալիս ուտելու։ Բայց նա սիրում էր ամենքին, և ամենից շատ փոքրիկ Աստղիկին. պատմում էր նրան հեքիաթներ, առակներ, պատմում էր ուրիշ տղաների, աղջիկների մասին և այն մասին, թե ինչո՛ւ են ընկնում աստղերը երկնքից։ Երբեմն կոպեկներ էր նվիրում նրան, որ կոնֆետ առնի… Եվ դրա համար Աստղիկը պապին շատ էր սիրում. ամեն անգամ բռնում էր պապի ձեռից և առաջն ընկած ման ածում ծառերի արանքում ու բացատրում, թե որ ծառը ո՛րքան է բռնել և թե ինչպես է ծաղկել մասրի թուփը… Բայց Աստղիկը շատ էր ափսոսում, որ պապը չի տեսնում այդ բոլորը, և որովհետև պապը չէր տեսնում, Աստղիկը խղճում էր նրան և ավելի սիրում։

Մի բան սակայն դուր չէր գալիս Աստղիկին, այն, որ պապը հիվանդանում էր շուտ-շուտ։

Այժմ էլ՝ երեք շաբաթ էր ահա պապը հիվանդ էր։ Երբ նա հազում էր, Աստղիկին թվում էր, թե չոր տերևներ են խշխշում նրա կրծքի տակ, իսկ քնած տեղը այնպես էր խռխռացնում, մեկը կարծես խեղդում էր նրան… Քանի օր էր պապն ուզում էր դուրս գալ արևի տակ զբոսնելու, բայց տատը չէր թողնում. ասում էր՝ կմրսի… Եվ Աստղիկը զարմանում էր տատի վրա, թե ինչո՛ւ է նա այդպես անխիղճ մերժում պապին։ Ինչ կա որ, — մտածում էր նա, — թո՛ղ պապը դուրս գա, էլի տուն կգա… Բայց տատը և մայրիկը չէին թողնում։Եվ քանի նրանք չէին թողնում, պապն ավելի էր ցանկանում դուրս գալ…

Եվ ահա մի օր պապն անսպասելի վեր կացավ անկողնից։ Աստղիկն այդ օրը շատ լավ է հիշում։ — Կիրակի էր. տատն ու մայրիկը գնացել էին ժամ, իսկ հայրիկը քաղաքումն էր։ Երբ ինքը՝ Աստղիկը, փողոցից եկավ տուն, տեսավ պապը նստել է անկողնում և ձեռքերով բան է փնտրում կողքին։

— Ի՞նչ ես ուզում, պապի, — հարցրեց Աստղիկը։

— Շորերս, — ասաց պապը դողալով։

Աստղիկը տվեց նրան կապան, չուխան, ոտնամանները և գդակը։ Պապը դողդողալով հագնվեց և փայտը ձեռին դուրս եկավ պատշգամբ ու նստեց այնտեղ՝ թախտի վրա, արևի դիմաց։

Այդ օրը պապի դեմքը շատ տարօրինակ էր։ Աստղիկը նայում էր նրան և զարմանում, թե ինչու այդպես մտամոլոր է պապը և ինչի է ականջ դնում նա։

Պապն իսկապես ինչ-որ բանի ականջ էր դնում. գլուխը բարձր բռնած, աչքերը խուփ, նա կարծես կամենում էր լսել, թե ի՛նչ է կատարվում գյուղում և գյուղից դուրս… Քանի ժամանակ էր դուրս չէր եկել տնից և դրա համար, խորը շունչ քաշելով, ուզում էր լսել կարծես դրսի կյանքը… Մի քանի տարվա կուրությունը սրել էր նրա լսողությունը, ուստի և նա պարզ լսում էր մեղուների երգը օդի մեջ, բարդիների տերևների ուրախ ճքճքոցը և երեխաների զվարթ աղմուկը մի հեռավոր տան բակից։ Նրա ականջին էր հասնում և եկեղեցու տոնական զանգահարությունը, որը կարծես թրթռում, խաղում էր օդի մեջ և, շունչը կտրած, ընկնում գետին։

Զանգերի ղողանջը Եփրեմ պապի հոգում զարթեցնում էր անցած գնացած հուշեր, և նա իրեն տեսնում էր երեխա, որ Զատկին հոր հետ գնում էր եկեղեցի, ու զանգերը ղողանջում էին այդպես հանգիստ ու միալար… Հետո նա իրեն տեսնում էր ջահել ու առողջ, որ նույնպես ջահել մի աղջկա հետ, թև–թևի տված պսակի է գնում, ու զանգերն էլ ղողանջում էին այդպես թրթռալով… Վերջապես, նա տեսնում էր իրեն հասակն առած տղամարդ, որ գերանդին ձեռքին խոտ էր հնձում դաշտի մեջ… Զնգում էր գերանդին, լորերը թռչում էին խոտի միջից։ Խոտը լաս–լաս դարսվում էր շարքով և այսօրվա պես դարձյալ ղողանջում էին ժամի զանգերը…

Այս բոլորը հիշելով՝ Եփրեմ պապը հանկարծ զգաց հնձած խոտի հոտ և, բերանը բանալով, խորը շունչ քաշեց։

Աստղիկը, որ ամբողջ ժամանակ նայում էր հիվանդ պապին, հանկարծ զարմացավ, տեսնելով պապի դեմքը պայծառացած։

Պապը նորից խորը, երկար շունչ քաշեց։

— Աստղիկ։

— Ի՞նչ է, պապի։

— Ինձ տար բաղը։

— Բա որ մրսե՞ս, պապի, — ասաց Աստղիկը, տարակուսանքով նայելով պապի կույր աչքերին։

— Չեմ մրսի, աղջիկս, գնա՛նք…

Եվ պապ ու թոռ ձեռք-ձեռքի տված մտան պարտեզ։ Ծերունին, ձեռր թոռանը տված, քայլում էր նրա ետևից և հարցնում, թե ի՞նչպես են ծառերը, բոլորն էլ ծաղկե՞լ են արդյոք, ծաղիկները թափվե՞լ են, թե ոչ։

— Թափվել են, պապի, թափվել են, — պատասխանեց Աստղիկը։

— Պտուղներ երևո՞ւմ են ծառերի վրա։

— Այո, պապի, շա՜տ…

— էդ լավ է, — ասաց պապը, — էդ լավ է։

Խոսելով հասան փոքրիկ պարտեզի ծայրը, որտեղից մի փոքրիկ դռնակ էր բացվում փողոցի վրա։ Պապն այդտեղ կանգ առավ և նորից շունչ քաշեց։

— Գնանք տուն, պապի, — ասաց Աստղիկը, — կմրսես, տատը կբարկանա…

— Չէ, բալիկս, չեմ մրսի, — հանգստացրեց պապը և շարունակեց շունչ քաշել։

Մի փոքր այսպես կանգնելուց հետո պապը հարցրեց.

— Հանդն էստեղից մոտիկ է, չէ՞, Աստղիկ։

— Հա, պապի, իհարկե, մոտիկ է։

— Դե որ մոտիկ է, աղջիկս, — ասաց պապը, — ինձ տար հանդը։ Դու էլ քեզ համար ծաղիկ կքաղես։

Աստղիկն ուրախացավ.

— Հա՛, պապի. էնքա՜ն ծաղիկ կա հանդում…

Մի քանի րոպե անց արդեն գյուղացիները զարմանքով տեսան իրենց բակերից, թե ինչպես հիվանդ Եփրեմ պապը թոռան ձեռից բռնած գնում էր դեպի դաշտը։ նրանք գնում էին դաշտ և մոռացել էին, որ տանը մարդ չկա և դռները բաց են հավերի ու շների առջև։

Փոքր հետո նրանք դուրս եկան դաշտը և երկար ժամանակ գնում էին խոտերի միջով։ Պապը քայլում էր կռացած և հևում ամեն մի քայլ անելիս, բայց կարծես չէր հոգնում. իսկ Աստղիկը պապի ձեռը բռնած առաջնորդում էր նրան և շարունակ խոսում. «Պապի, դեսն արի», «Պապի, առաջիդ քար կա», «Պապի, լոք տուր..» ։ Եվ ծեր պապը, թոռան ձայնին հնազանդ, կատարում էր նրա բոլոր պահանջները, լոք էր տալիս ջրի վրայից, թեքվում էր այն կողմը, ուր քաշում էր իրեն փոքրիկ աղջիկը։

Բավական տեղ գնալով՝ պապը կանգնեց, շունչ քաշեց բարձրահև ու հարցրեց Աստղիկին, թե ի՞նչ տեղ են գտնվում իրենք։

— Լավ տեղ ենք, պապի, — պատասխանեց Աստղիկը։— Էնքան ծաղիկ կա…

Պապը շունչ քաշեց դարձյալ և հարցրեց.

— Անտառը մոտիկ է, հա՞…

— Հա, պապի, հրես մոտիկ։ Դու տեսնո՞ւմ ես որ…

Պապը, առանց պատասխանելու, կույր աչքերը բարձրացրեց և ականջ դրեց։Այս անգամ նա ուզում էր լսել անտառի ձայնը։ Եվ ահա պարզ նրա ականջին էր հասնում հինավուրց անտառի խշշոցը, որ նման էր գետի տևական շառաչի։ Անտառը խշշում էր այնպես, կարծես բոլոր ծառերը միասին երգ էին ասում։ Ի՜նչ լավ է խշշում անտառը, — մտածեց պապը։ Այդ խշշոցը նույնն էր, ինչ որ շատ–շատ տարիներ առաջ։ Այդպես էր խշշում նա, երբ ինքը երիտասարդ էր. այդպես էր խշշում մերին, երբ նա հասակն առած տղամարդ էր… Այդ խշշոցը նույնն է, առաջվանը. նույնը կլինի և միշտ… Ու Եփրեմ պապը տխուր հառաչանքով նստեց կանաչների վրա հանգստանալու, իսկ Աստղիկն սկսեց ծաղիկներ քաղել և վազել թիթեռների հետևից։

Նստած տեղը, բոլոր ժամանակ, Եփրեմ պապը շարունակում էր ականջ դնել։

Այժմ անտառի խշշոցի հետ նրա ականջին էր հասնում առվի քչքչոցը… Նա ճանաչում էր այդ առուն, հնձի ժամանակ քանի՜ անգամ էր հաց կերել նրա մոտ… Առվի քչքչոցի հետ Եփրեմ պապի ականջին էին հասնում և թռչունների երգը — այդ արտույտներն էին երգում — և խոտերի շրշյունը, և հովից օրորվող թփերի շշունջը, իսկ հեռվից գալիս էր դարձյալ եկեղեցու զանգերի ձայնը ու խառնվում անտառի խշշոցին։

Ի՜նչ լավ է խշշում անտառը…

Այսպես էր մտածում պապն իր սրտի խորքում, և նրա շրթունքները դողում էին հուզմունքից, ուզում էր աղոթել, բայց միտքն աղոթքի խոսքեր չէին գալիս… Մի փոքր էլ ականջ դնելով այդ ծանոթ, հարազատ ձայներին, պապը հանկարծ կռացավ և գլուխը խոնարհեց գետնին…

Երկար համբուրում էր նա կանաչով ծածկված հողը և անզուսպ արցունքներն առատորեն թափվում էին նրա աչքերից… Մի փոքր էլ, մի փոքր էլ, և նա ուժասպառ ընկավ կանաչների վրա…

Քիչ հետո, երբ Աստղիկը ծաղիկներ գրկած վերադարձավ պապի մոտ, զարմացավ, որ պապը պառկել է…

«Պապն ինչո՞ւ է քնել էսպես», — մտածեց նա և ձայն տվեց։

Բայց պապը նրան չպատասխանեց։

Այդ ժամանակ Աստղիկն ավելի մոտեցավ նրան և շարժեց ձեռը,

— Պապի, ա՛յ պապի, — կրկնում էր ձեռքը քսելով պապի երեսին, գլխին։— Վեր կաց, գնա՛նք… Դե, պապի, վեր կա՛ց, տատը կբարկանա…

Պապը դարձյալ չէր զարթնում։ Իսկ Աստղիկը շարունակում էր շարժել նրա ձեռը, գլուխը, աղերսում էր, որ զարթնի։ Բայց պապը ժաժ չէր գալիս…

Այդ տեսնելով, վերջապես, Աստղիկը որոշեց և վազեց տուն հայտնելու, որ պապը քնել է դաշտում ու չի զարթնում… Բայց պապը չէր քնել…

Գնացին տեսան պապը մեռել էր դաշտում։

Երբ Աստղիկն այդ իմացավ, նա չէր կարողանում հավատալ, որ պապը մեռած լինի, նա չէր հավատում և նրան, թե պապին կտանեն իրենց տնից և նա էլ ետ չի գա…

«Հապա էլ ո՞վ կպառկի նրա անկողնում, — մտածում էր նա, – ո՞վ կհագնի նրա չուխան…» ։

Եվ երբ մյուս օրը տերտերները պապին տարան ժամ, Աստղիկն սպասում էր, թե պապը կվերադառնա, բայց մութն էլ ընկավ, նա չեկավ… Իսկ երբ տան դռները փակեցին, որ քնեն, Աստղիկը սաստիկ տխրեց ու լաց եղավ վերմակի տակ։ Նա լաց էր լինում ու մտածում, թե ի՛նչու տան դռները փակեցին. չէ՞ որ պապը կարող է գալ, գուցե հենց հիմա էլ ելել ու կանգնել է դռան առաջ…

Լաց լինելով մտածում էր, թե ո՛վ պետք է այնտեղ ման ածի պապին, չէ՞ որ նա չի տեսնում, կարող է քարի դեմ առնել կամ ոտը ջուրը գցել…

— Ա՜խ, տեսնես կլինի մեկը, — մտածում էր Աստղիկը, — մի բարի տղա կամ մի բարի աղջիկ, որ խեղճ պապին ման ածի այնտեղ…

Рубрика: Без рубрики

2018 – 2019 ՈՒՍՈՒՄՆԱԿԱՆ ՏԱՐԻ. 7-1 ԴԱՍԱՐԱՆ. ԴԱՍԱՐԱՆԱԿԱՆ ԱՌԱՋԱԴՐԱՆՔՆԵՐ

  1. Պատմեք մարդկության պատմության ավատատիրական ժամանակաշրջանի փուլաբաժանման մասին;
  2. Թվարկեք հողատիրության ձևերը և հասարակության դասերն ավատատիրական Հայաստանում;
  3. Նկարագրեք Հայաստանում ավատատիրական հասարակության ձևավորման ուղին:
Рубрика: Без рубрики, Գրականություն

«Համարձա՛կ եղիր, փորձի´ր» առակ

Այս առակը շատ հետաքրքիր և խորիմաստ առակ է:Առակի իմաստը կայանում է նրանում, որ յուրանքաչուր ոք կյանքում հանդիպած  դժվարությունները լուծելիս, պետքե փորձի ինքնրույն, սեփական ուժերով հաղթահարել դրանք:   

Рубрика: Без рубрики, Մայրենի 7

Մարդիկ, որոնք ինձ դուր են գալիս

Սիրում եմ այն մարդկանց,ովքեր սիրում են կյանքը՝ հարուստ բոլոր գույներով ու ելևեջներով, բոլոր դժվարություններով ու հետաքրքրություններով: Նրանց ովքեր նպատակասլաց են, արդար ու մանուկի պես վճիտ: Հաճելի է շփվել այն մարդկանց հետ,ովքեր սխալներ, կամ սայթակումներ թույլ չեն տալիս և քայլում են առաջ: Ընդունելի է նաև մտերիմների և լավ ընկերների կողմից լսել ճշմարտացի  քննադատություն: Դա տալիսե ուժ և հնարավորություն ուղվելու և շրջապատի նկատմամբ  վերածվել հաճելի անձնաորության: Սովորաբար մարդիկ սիրում են պարզ,անմիջական  և ընկերական մարդկային հարաբերություններ:

Рубрика: Без рубрики

Ճշմարիտ և կեղծ ասույթներ

Օրինակ՝ ճշմարիտ են հետևյալ պնդումները.
ա) Քառակուսու կողմերն իրար հավասար են:
բ) Արևը ծագում է արևելքում:
գ) Երկուսին գումարած երկու հավասար է չորսի:
Կեղծ է հետևյալ պնդումը.
դ) Վագրը բնակվում է հյուսիսային բևեռի մոտակայքում:

Դիտարկենք ևս երկու պնդում.
ե) Հանդիպած մարդկանցից առաջինի աչքերը կապույտ էին:
զ) Բազկաթոռը սովորաբար առավոտյան հաչում է։
Այս պնդումներից ե)-ն կարող է լինել ճշմարիտ կամ կեղծ, իսկ զ)-ն
անիմաստ է։
Այն պնդումը, որը կարող է լինել կա՛մ ճշմարիտ, կա՛մ կեղծ, մաթեմատիկայում կոչվում է ասույթ։ Բերված պնդումներից ասույթներ են ա)-ն, բ)-ն, գ)-ն, դ)-ն, իսկ ե)-ն և զ)-ն ասույթներ չեն։

Ասույթները նշանակում են լատիներեն մեծատառերով՝ A, B, C, P, Q … Z։ Երկու ասույթներից կարելի է կազմել նորը, օրինակ՝ այսպիսին. A կամ B։ Այդ նոր ասույթը նշանակվում է A∨B և կոչվում է տրամաբանական «կամ» (դիզյունկցիա)։
Եթե A ասույթն է «Համերգը սկսվում է երեկոյան ժ. 7-ին», իսկ B-ն՝ «Համերգը սկսվում է երեկոյան ժ.8-ին», ապա A∨B նշանակում է «Համերգը սկսվում է երեկոյան ժ. 7-ին կամ 8-ին»։

Ասույթների հարաբերությունները պատկերում են աղյուսակի միջոցով, որը ցույց է տալիս, թե երբ է հարաբերությունը ճշմարիտ (ճ), իսկ երբ՝ կեղծ (կ)։

Լայնորեն օգտագործվում է նաև ասույթների A∧B հարաբերությունը, որը կոչվում է տրամաբանական «և» (կոնյունկցիա)։ Երկու A և B ասույթների A∧B հարաբերությունը ճշմարիտ է այն և միայն այն դեպքում, երբ ճշմարիտ են A-ն և B-ն միաժամանակ։

Եթե տրված է A ասույթը, ապա նրա ժխտում է կոչվում «Կեղծ է, որ A» ասույթը։ Այն նշանակվում է (ոչ A) Â նշանով։
Հարցեր եվ վարժություններ

  1.  Հետևյալ պնդումներից ընտրե՛ք ճշմարիտները.
    ա) Սկյուռն ունի չորս թաթիկ։
    բ) Ավտոմեքենայի անիվները քառակուսու ձև ունեն։
    գ) Երկու թվերի գումարը զույգ թիվ է։
    դ) Գիրքն սկսել է քայլել։
    ե) Մայթերը նախատեսված են հետիոտների համար։
    զ) Ծառերը ծաղկում են գարնանը։
  2.  Հետևյալ պնդումներից ընտրե՛ք կեղծերը.
    ա) Գիրքը և գրիչը տարբեր առարկաներ են։
    բ) Քարը փետուրից թեթև է։
    գ) Շենքը զուգահեռանիսի ձև ունի։
    դ) Աթոռը և սեղանը ֆուտբոլ են խաղում։
    ե) Նարդի խաղում են չորսով։
    զ) Ուղղանկյան անկյուններից մեկը հավասար է 30O-ի։
  3. Հետևյալ պնդումներից ընտրե՛ք ասույթները.
    ա) Հունիսը, հուլիսը և օգոստոսը ամառվա ամիսներ են։
    բ) Դեկտեմբերը, հունվարը և մարտը ձմեռվա ամիսներն են։
    գ) Ապրիլին ձյուն է եկել։
    դ) Լիճը թռել է տիեզերք։
    ե) Մարդը չի կարող ապրել առանց ջրի։
    զ) Ամեն մի երեխա ունի հայր ու մայր։
  4. Բերե՛ք կեղծ և ճշմարիտ ասույթների երկուական օրինակ։
  5. կեղծ
  6. Կատուն կարողանում է խոսալ:
  7. Ամեն մի օր 10 ժամ է:
  8. Ճշմարտություն
  9. Մարդիկ կարողանում են քայլել:
  10. Ծառերը ծաղկում են գարնանը:
  11.  Կազմե՛ք դիզյունկցիա հետևյալ երկու ասույթներից.
    ա) A. Զբոսաշրջիկը ճանապարհ է ընկնում ավտոմեքենայով։
    B. Զբոսաշրջիկը ճանապարհ է ընկնում հեծանիվով։
  12. Զբոսաշրջիկը ճանապարհ է ընկնում ավտոմեքենայով կամ հեծանիվով:
    բ) A. Խաղոսկրը նետելիս բացվել է 3 թիվը։
    B. Խաղոսկրը նետելիս բացվել է 5 թիվը։
  13. A. Խաղոսկրը նետելիս բացվել է 3 թիվը և 5 թիվը:
    գ) A. Աշակերտը եկել է դպրոց մինչև ժամը 9-ը։
    B. Աշակերտը ուշացել է դասից։
  14. Աշակերտը եկել է դպրոց մինչև ժամը 9-ը և ուշացել է դասից:
    դ) A. Կիրակի օրը մառախուղ է լինելու։
    B. Կիրակի օրը արևոտ եղանակ է լինելու։
  15. Կիրակի օրը մառախուղ է լինելու կամ մառախուղ:
  16. Կազմե՛ք կոնյունկցիա հետևյալ երկու ասույթներից.
    ա) A. Խնձորը մեծ է։
    B. Խնձորը կանաչ է։
  17. Խնձորը մեծ է և կանաչ:
    բ) A. Շենքը բազմահարկ է։
    B. Շենքը շքեղ է։
  18. Շենքը բազմահարկ է ու շքեղ:
    գ) A. Մայրիկը թատրոն է գնացել։
    B. Հայրիկը թատրոն է գնացել։
  19. Մայրիկը թատրոն է գնացել և հայրիկնել:
    դ) A. Ինքնաթիռը ժամանել է Երևան։
    B. Ինքնաթիռը ժամանել է ժամը 17-ին։
  20. Ինքնաթիռը ժամանել է Երևան ժամը 17-ին:
  21. Գրե՛ք հետևյալ ասույթների ժխտումը.
    ա) Գնացքը կայարան է ժամանել ուշացումով։
  22. Գնացքը կայարան է ժամանել չուշացումով:
    բ) Գիրքը հետաքրքիր է։
    գ) Մարզիկը ռեկորդ է սահմանել։
    դ) Նետաձիգը դիպել է թիրախին։
    ե) Աշակերտը լուծեց խնդիրը։Կրկնենք անցածը
  23. Գտնվո՞ւմ են արդյոք հետևյալ կետերը միևնույն ուղղի վրա.
    ա) A (0, 1), B (–1, 1), C (4, 9), D (–2,–3),
    բ) A (1, 0), B (2, 1), C (–1,–2), D (3, 4)։
  24. Դեղձենիները կազմում են այգու ծառերի 45 %-ը, ծիրանենիները՝ 30 %-ը։ Այգու մնացած 20 ծառերը խնձորենիներ են։ Յուրաքանչ­յուր տեսակի քանի՞ ծառ կա այգում։
  25. Թենիսիստներից մեկը 35 խաղերից հաղթել է 24-ում, իսկ մյուսը 25 խաղերից հաղթել է 12-ում։ Ո՞ւմ արդյունքն է ավելի լավ (եթե հաշվի առնենք շահած խաղերի քանակի հարաբերությունը բոլոր խաղերի քանակին)։
  26.  Երկու շրջանագծերի շառավիղները 3 սմ և 6 սմ են, իսկ նրանց կետերի ամենամեծ հեռավորությունը հավասար է 20 սմ-ի։ Գտե՛ք շրջանագծերի կենտրոնների հեռավորությունը։
  27. Երկու մեծ և երեք փոքր կայանատեղերում տեղավորվում է ընդամենը 33 մեքենա, իսկ հինգ փոքր և երկու մեծ կայանատեղերում տեղավորվում է ընդամենը 43 մեքենա։ Քանի՞
    մեքենա է տեղավորվում յուրաքանչյուր կայանատեղում։
    980. Լուծե՛ք հավասարումը.
    ա) x – 4 = 2x + 5, գ) –5x – 11 = –x – 3, ե) –x + 3= 3x + 4։
    բ) 3x + 1 = x – 7, դ) 2 + x =  2x,