Рубрика: Без рубрики

Ճշմարիտ և կեղծ ասույթներ

Օրինակ՝ ճշմարիտ են հետևյալ պնդումները.
ա) Քառակուսու կողմերն իրար հավասար են:
բ) Արևը ծագում է արևելքում:
գ) Երկուսին գումարած երկու հավասար է չորսի:
Կեղծ է հետևյալ պնդումը.
դ) Վագրը բնակվում է հյուսիսային բևեռի մոտակայքում:

Դիտարկենք ևս երկու պնդում.
ե) Հանդիպած մարդկանցից առաջինի աչքերը կապույտ էին:
զ) Բազկաթոռը սովորաբար առավոտյան հաչում է։
Այս պնդումներից ե)-ն կարող է լինել ճշմարիտ կամ կեղծ, իսկ զ)-ն
անիմաստ է։
Այն պնդումը, որը կարող է լինել կա՛մ ճշմարիտ, կա՛մ կեղծ, մաթեմատիկայում կոչվում է ասույթ։ Բերված պնդումներից ասույթներ են ա)-ն, բ)-ն, գ)-ն, դ)-ն, իսկ ե)-ն և զ)-ն ասույթներ չեն։

Ասույթները նշանակում են լատիներեն մեծատառերով՝ A, B, C, P, Q … Z։ Երկու ասույթներից կարելի է կազմել նորը, օրինակ՝ այսպիսին. A կամ B։ Այդ նոր ասույթը նշանակվում է A∨B և կոչվում է տրամաբանական «կամ» (դիզյունկցիա)։
Եթե A ասույթն է «Համերգը սկսվում է երեկոյան ժ. 7-ին», իսկ B-ն՝ «Համերգը սկսվում է երեկոյան ժ.8-ին», ապա A∨B նշանակում է «Համերգը սկսվում է երեկոյան ժ. 7-ին կամ 8-ին»։

Ասույթների հարաբերությունները պատկերում են աղյուսակի միջոցով, որը ցույց է տալիս, թե երբ է հարաբերությունը ճշմարիտ (ճ), իսկ երբ՝ կեղծ (կ)։

Լայնորեն օգտագործվում է նաև ասույթների A∧B հարաբերությունը, որը կոչվում է տրամաբանական «և» (կոնյունկցիա)։ Երկու A և B ասույթների A∧B հարաբերությունը ճշմարիտ է այն և միայն այն դեպքում, երբ ճշմարիտ են A-ն և B-ն միաժամանակ։

Եթե տրված է A ասույթը, ապա նրա ժխտում է կոչվում «Կեղծ է, որ A» ասույթը։ Այն նշանակվում է (ոչ A) Â նշանով։
Հարցեր եվ վարժություններ

  1.  Հետևյալ պնդումներից ընտրե՛ք ճշմարիտները.
    ա) Սկյուռն ունի չորս թաթիկ։
    բ) Ավտոմեքենայի անիվները քառակուսու ձև ունեն։
    գ) Երկու թվերի գումարը զույգ թիվ է։
    դ) Գիրքն սկսել է քայլել։
    ե) Մայթերը նախատեսված են հետիոտների համար։
    զ) Ծառերը ծաղկում են գարնանը։
  2.  Հետևյալ պնդումներից ընտրե՛ք կեղծերը.
    ա) Գիրքը և գրիչը տարբեր առարկաներ են։
    բ) Քարը փետուրից թեթև է։
    գ) Շենքը զուգահեռանիսի ձև ունի։
    դ) Աթոռը և սեղանը ֆուտբոլ են խաղում։
    ե) Նարդի խաղում են չորսով։
    զ) Ուղղանկյան անկյուններից մեկը հավասար է 30O-ի։
  3. Հետևյալ պնդումներից ընտրե՛ք ասույթները.
    ա) Հունիսը, հուլիսը և օգոստոսը ամառվա ամիսներ են։
    բ) Դեկտեմբերը, հունվարը և մարտը ձմեռվա ամիսներն են։
    գ) Ապրիլին ձյուն է եկել։
    դ) Լիճը թռել է տիեզերք։
    ե) Մարդը չի կարող ապրել առանց ջրի։
    զ) Ամեն մի երեխա ունի հայր ու մայր։
  4. Բերե՛ք կեղծ և ճշմարիտ ասույթների երկուական օրինակ։
  5. կեղծ
  6. Կատուն կարողանում է խոսալ:
  7. Ամեն մի օր 10 ժամ է:
  8. Ճշմարտություն
  9. Մարդիկ կարողանում են քայլել:
  10. Ծառերը ծաղկում են գարնանը:
  11.  Կազմե՛ք դիզյունկցիա հետևյալ երկու ասույթներից.
    ա) A. Զբոսաշրջիկը ճանապարհ է ընկնում ավտոմեքենայով։
    B. Զբոսաշրջիկը ճանապարհ է ընկնում հեծանիվով։
  12. Զբոսաշրջիկը ճանապարհ է ընկնում ավտոմեքենայով կամ հեծանիվով:
    բ) A. Խաղոսկրը նետելիս բացվել է 3 թիվը։
    B. Խաղոսկրը նետելիս բացվել է 5 թիվը։
  13. A. Խաղոսկրը նետելիս բացվել է 3 թիվը և 5 թիվը:
    գ) A. Աշակերտը եկել է դպրոց մինչև ժամը 9-ը։
    B. Աշակերտը ուշացել է դասից։
  14. Աշակերտը եկել է դպրոց մինչև ժամը 9-ը և ուշացել է դասից:
    դ) A. Կիրակի օրը մառախուղ է լինելու։
    B. Կիրակի օրը արևոտ եղանակ է լինելու։
  15. Կիրակի օրը մառախուղ է լինելու կամ մառախուղ:
  16. Կազմե՛ք կոնյունկցիա հետևյալ երկու ասույթներից.
    ա) A. Խնձորը մեծ է։
    B. Խնձորը կանաչ է։
  17. Խնձորը մեծ է և կանաչ:
    բ) A. Շենքը բազմահարկ է։
    B. Շենքը շքեղ է։
  18. Շենքը բազմահարկ է ու շքեղ:
    գ) A. Մայրիկը թատրոն է գնացել։
    B. Հայրիկը թատրոն է գնացել։
  19. Մայրիկը թատրոն է գնացել և հայրիկնել:
    դ) A. Ինքնաթիռը ժամանել է Երևան։
    B. Ինքնաթիռը ժամանել է ժամը 17-ին։
  20. Ինքնաթիռը ժամանել է Երևան ժամը 17-ին:
  21. Գրե՛ք հետևյալ ասույթների ժխտումը.
    ա) Գնացքը կայարան է ժամանել ուշացումով։
  22. Գնացքը կայարան է ժամանել չուշացումով:
    բ) Գիրքը հետաքրքիր է։
    գ) Մարզիկը ռեկորդ է սահմանել։
    դ) Նետաձիգը դիպել է թիրախին։
    ե) Աշակերտը լուծեց խնդիրը։Կրկնենք անցածը
  23. Գտնվո՞ւմ են արդյոք հետևյալ կետերը միևնույն ուղղի վրա.
    ա) A (0, 1), B (–1, 1), C (4, 9), D (–2,–3),
    բ) A (1, 0), B (2, 1), C (–1,–2), D (3, 4)։
  24. Դեղձենիները կազմում են այգու ծառերի 45 %-ը, ծիրանենիները՝ 30 %-ը։ Այգու մնացած 20 ծառերը խնձորենիներ են։ Յուրաքանչ­յուր տեսակի քանի՞ ծառ կա այգում։
  25. Թենիսիստներից մեկը 35 խաղերից հաղթել է 24-ում, իսկ մյուսը 25 խաղերից հաղթել է 12-ում։ Ո՞ւմ արդյունքն է ավելի լավ (եթե հաշվի առնենք շահած խաղերի քանակի հարաբերությունը բոլոր խաղերի քանակին)։
  26.  Երկու շրջանագծերի շառավիղները 3 սմ և 6 սմ են, իսկ նրանց կետերի ամենամեծ հեռավորությունը հավասար է 20 սմ-ի։ Գտե՛ք շրջանագծերի կենտրոնների հեռավորությունը։
  27. Երկու մեծ և երեք փոքր կայանատեղերում տեղավորվում է ընդամենը 33 մեքենա, իսկ հինգ փոքր և երկու մեծ կայանատեղերում տեղավորվում է ընդամենը 43 մեքենա։ Քանի՞
    մեքենա է տեղավորվում յուրաքանչյուր կայանատեղում։
    980. Լուծե՛ք հավասարումը.
    ա) x – 4 = 2x + 5, գ) –5x – 11 = –x – 3, ե) –x + 3= 3x + 4։
    բ) 3x + 1 = x – 7, դ) 2 + x =  2x,
Реклама
Рубрика: Без рубрики

Պատմություն դաս.

  1. Պատմեք Արտաշեսյան Հայաստանի վերջին գահակալների մասին;
  2. Շարադրեք Արտավազդ Բ-ի և Արտաշես Բ-ի համեմատական բնութագրերը;
  3. Թվարկեք Մեծ Հայքում Արտաշեսյան թագավորության կործանման

    2.Տիգրան III-ի ժամանակ հաստատվեց Հռոմի գերիշխանությունը
    3.Գայոս Կեսարի արշավանքի ժամանակ Պարևթևական թագավորը վախենալով Հռոմեացիների ուժից չի օգնում Հայաստանին:
    Ներքին
    1.Հռոմեական գործակալների դրթումով Հայաստանի ստրկատիրական իշխող շերտերում առաջանում է ներքին ելքպառակտություն:
    2.Տիգրան III-ը վարում էր Հռոմեասեր քաղաքականություն:
    3.Տիգրան IV-ը հաշվի առնելով ստեղծված անբարենպաստ դրությունը իր հեռթին հարթություն է կնքւոմ Հռոմեացիների հետ:
    Շուտով Մ. թ. 1թ. նա սպանվել է Կովկասյան լեռնականների դեմ պատերազմում, իսկ քույր Էրատոն հրաժարվում է գահից: 

  4. Սահմանեք Արտաշեսյան Հայաստանի պատմության 5 կարևորագույն հասկացությունները: Հասկացությունների ընտրությունը հիմնավորեք:

Աղբյուրներ` Հայոց պատմություն, 6-րդ դասարան, էջ 105-112

Հայաստանի պայքարն ընդդեմ Հռոմի ծավալապաշտական քաղաքականության: Արտավազդ Բ 

Նաիրի Զարյան. «Արտավազդ և Կլեոպատրա»

Рубрика: Без рубрики

Գարնան գեղեցկությունը

Գարուն՜,գարուն՜ նորից եկար,ձմռանը անցար ու արագ եկար:Ամեն գարնան առաջին օրն դա հրաշք է,գալիս ես ու քո հետ բերում ես լիքը հրաշքային օրեր ու ամիսներ:Ամեն գարնան անձրևի կաթիլները դա, ինչվոր մի նոր կյանք է,իսկ երբ ծառերը արթեն բողբոջում է, սկսվում է ուրախություն:Անձրևի մանր կաթիլները ընկնում են բողբոջած ծառերի վրա,շատ գեղեցիկ տեսարան է:Մեկ մեկ անձրև, մեկ մեկ էլ արև,անթարտ գալիս է անձրև և հանկարծ փոխվում են տեղերով արևը ու անձրևը,ու ամեն անգամ արև արև է գալիս,ու անձրև անձրև:Անթարդ փոխվում է ամիսները իրար տեղերով,խաղում են իրար հետ:Գարուն որպես լինի աշուն,կամ ամառ ,շատ հետաքրքիր է այս ամենը տեսնել:Երբ արթեն գալիս է արևմուտքը,սկսվում է կախարդություն ինչպես այս պահին ես ծնվում եմ,ու հենց այսպահին ես  այդ գեղեցկությունը տեսնում եմ իմ աչպերով՝ կարմիր արև,հով քամին, թռչունները հեռուներից գնում են ուղիղ արևի մոտ,ու այդ ամենը շատ է գեղեցիկ…..:

Рубрика: Без рубрики

մարտ(3)

Թարգմանել և  քննարկել առակը.

 

Один раз Учитель спросил у своих учеников:

– Почему, когда люди ссорятся, они кричат?

– Потому, что теряют спокойствие,- сказал один.

– Но зачем же кричать, если другой человек находиться с тобой рядом? – спросил Учитель. – Нельзя с ним говорить тихо? Зачем кричать, если ты рассержен?

Ученики предлагали свои ответы, но ни один из них не устроил Учителя. В конце концов он объяснил:

– Когда люди недовольны друг другом и ссорятся, их сердца отдаляются. Для того чтобы покрыть это расстояние и услышать друг друга, им приходится кричать. Чем сильнее они сердятся, тем громче кричат.

– А что происходит, когда люди влюбляются? Они не кричат, напротив, говорят тихо. Потому, что их сердца находятся очень близко, и расстояние между ними совсем маленькое. А когда влюбляются еще сильнее, что происходит? – продолжал Учитель. – Не говорят, а только перешептываются и становятся еще ближе в своей любви.

В конце даже перешептывание становится им не нужно. Они только смотрят друг на друга и все понимают без слов. Такое бывает, когда рядом двое любящих людей.
Так вот, когда спорите, не позволяйте вашим сердцам отдаляться друг от друга, не произносите слов, которые еще больше увеличивает расстояние между вами. Потому что может прийти день, когда расстояние станет так велико, что вы не найдете обратного пути.

 

– Нельзя с ним говорить тихо? Зачем кричать, если ты рассержен?

Մեկ անգամ ուսուցիչը հարցրեց իր աշակերտներին.

-Ինչի,երբ մարդիկ կռվում են,իրանք բղավում են?

-Որովհետև,կորցնում են հանգստությունը,-ասաց մեկը:

-Բայց ինչու են բղավում,եթե ուրիշը մարդ գտնվում է քո կողքը?-հարցրեծ ուսուցիչը:-Չի կարելի իրա հետ կամաց խոսալ

Լրացուցիչ կրթություն

  • կազմել Եղ. Չարենցի ուսումնական փաթեթը
  • տեսագրել Վ. Տերյանի, Հովհ. Թումանյանի, Եղ. Չարենցի բանաստեղծություններից
  • գարնանային օրագիր
  • առաջարկում եմ կարդալ
  • ռադիոնյութերի, տեսանյութերի ստեղծում
  • ռադիոթատրոն
  • գրաբարյան ընթերցումներ
  • կարդում և ձայնագրվում ենք տարբեր բանաստեղծների բանաստեղծություններ
  • հարցազրույցներ
  • մենախոսություններ տարբեր թեմաների շուրջ
  • անհատական, ընտանեկան ռադիո, տեսաֆիլմ
  • շարադրել մտքերը տարբեր թեմաներով
  • թարգմանություններ /ռուսերենից, անգլերենից…/
  • ընթերցած նյութի վերլուծություն (ոչ միայն գեղարվեստական)
  • այլ նախագծեր

2. Գործնական քերականություն — 6-րդ դասարան